Özellikle afetlerin ve zorlukların gölgesinde hayata tutunmaya çalışan kentlerimizde, geçim sıkıntısı çok daha derinden hissediliyor. İnsanlar, yıkılan düzenlerini yeniden kurabilmek adına maddi bir güvenceye, sağlam bir sosyal güvenlik sistemine her zamankinden daha fazla ihtiyaç duyuyor. Ekonomi yönetiminin alacağı kararlar, sokaktaki vatandaşın sofrasındaki ekmeği doğrudan belirlerken, uzman yorumları toplumun nabzını tutmamıza imkan tanıyor. Konteyner kentlerden kalıcı konutlara geçiş sürecinde artan masraflar, gelirin değerini bir kat daha artırıyor.
Emeklilerin Yüzde 15'lik Acı Tablosu
Maaşlara yansıyan adaletsizlik, esnafın ve vatandaşın cebindeki yangını büyütüyor. Çelik'in paylaştığı detaylar, emeklinin nasıl bir sefalette ortak edildiğini kanıtlar nitelikte. Yüzde 17,76'lık zammı santimi santimine yansıtan sistemin, rakamları 24 bin liraya bile çıkarmaktan imtina ettiğini anlatan uzman isim, makasın tamamen kapandığını söylüyor. Düşünün ki 2019'da ortalama bir maaş, en düşük aylıktan yüzde 92 daha fazlaydı. O günler geride kaldı; bugün bu fark sadece yüzde 15'e inmiş durumda. Eski sistem devam etseydi ortalama emekli maaşının 40 bin liraları bulması işten bile değildi. Fakat günümüzde maaşlar 27 bin 100 lira etrafında şekilleniyor ve milyonlarca kişi adeta dipte eşitleniyor.
Devletin Desteği Olmadan Çark Dönmüyor
Malatya sokaklarında da sıklıkla konuşulan kademeli emeklilik hakkı, yakın zamanda verilecek gibi durmuyor. YouTube'daki "Baba Ocağı" yayınında konuşan Prof. Dr. Aziz Çelik, iktidarın EYT sonrası "sistemi batırdık" şeklindeki söylemlerine dikkat çekti. Çelik, hükümetin sosyal güvenlik harcamalarına kaynak ayırmak yerine bu alanı daraltmaya çalıştığını, bu yüzden kademeli emeklilik bekleyenleri sevindirecek bir hamlenin bugünkü şartlarda imkansız olduğunu vurguladı. İşin özü; salt prim toplayarak sistem ayakta kalamaz, kamunun mutlaka sisteme GSYİH'den pay vermesi gerekiyor. Fakat Çelik'e göre yönetim böyle bir niyete sahip değil.
Siyasi Manevralar Piyasayı Kurtarır Mı?
Asgari ücretli için de pembe bir tablo çizilmiyor. Çelik, 2027 yılında enflasyonun yalnızca birkaç puan üzerinde sıradan bir zammın yolda olduğunu tahmin ediyor. Mevcut ekonomik reçetelerin derde derman olmayacağını hatırlatan ünlü SGK uzmanı, tek çıkar yolun sandık kaygısı olduğuna işaret ediyor. Eğer siyasiler seçim döneminde ciddi bir baskı hissederse, son saniyede enteresan hukuki ve siyasi adımlarla durumu toparlamaya çalışabilirler. Ancak bu da geçici bir manevradan öteye gitmeyecektir.
