Malatya’da kayısı üreticileri, yaklaşan düşük sıcaklıklar nedeniyle tedirgin. Ziraat Mühendisleri Odası (ZMO) Malatya Şube Başkanı Fevzi Çiçek, Busabah Medya’ya yaptığı açıklamada, özellikle yüksek kesimlerde 11-13 Nisan tarihlerinde zirai don riskine dikkat çekti. Çiçek, “Tomurcuk dönemi kısa süreli -4, -5 derecelere dayanabiliyor. Ancak çiçek ve küçük meyve döneminde dikkatli olunmalı” dedi.
“SAHADA HENÜZ TESPİT YAPILMADI”
Başkan Çiçek, yaşanan yağışlarla ilgili olarak şunları söyledi:
“Akşamdan itibaren özellikle ova kesimlerde rüzgar ve ardından yağmur yağışları gerçekleşti. Yüksek kesimlerde ise kar yağışı görüldü. Biliyorsunuz, yüksek kesimler şu anda çiçek aşamasında değil, tomurcuk aşamasında. Sahada henüz tespit yapılmadı. Meteoroloji verileri ve tahminlerine bakıldığında çok ciddi bir risk gözükmüyor. Ancak özellikle 11, 12 ve 13 Nisan tarihlerinde yüksek kesimlerde zirai don riski olduğu belirtiliyor.”
“RAKIMI DÜŞÜK BÖLGELERDE ZİRAİ DON RİSKİ BULUNMUYOR”
Zirai don riskine ilişkin açıklamalarını sürdüren Çiçek, meyve ağaçlarının dayanıklılığı hakkında şu bilgileri paylaştı:
“Tomurcuk dönemi -4, -5 dereceye kadar kısa süreli soğuklara dayanabiliyor. Çiçek döneminde ise -3 dereceye kadar dayanıklılık söz konusu. En riskli dönem, küçük meyvelerin olduğu dönemdir. Bu dönemlerde ova bölgeleri ve düşük rakımlı alanlar daha hassas. Şu an meteoroloji tahminlerine göre, rakımı düşük bölgelerde zirai don riski bulunmuyor. Yüksek kesimler için riskten bahsediliyor ancak çok şiddetli ve uzun süreli düşük sıcaklıklar olmadığı sürece ciddi bir etkilenme beklenmiyor.”
“BÜYÜK ÇAPLI BİR ZİRAİ DON HASARI BEKLENMİYOR”
Malatya’daki kayısı üretimi ve riskler hakkında da değerlendirmelerde bulunan Çiçek,
“Kayısı Malatya’da çok geniş plantasyonlara sahip. Lokal bölgelerde zirai dona bağlı hassasiyetler veya hasarlar olma ihtimali her yıl olabiliyor; bu durum yalnızca bu yıla mahsus değil. Geçmiş yıllarda da benzer durumlar yaşanıyordu. Malatya genelinde, 2014 ve 2015’te olduğu gibi büyük çaplı bir zirai don hasarı beklenmiyor”
ifadelerini kaydetti.
HANGİ TEDBİRLER ALINMALI?
Zirai donu önlemeye yönelik alınabilecek tedbirler hakkında bilgi veren Çiçek,
“Her türlü ihtimale karşı çiftçilere yönelik bazı önlemler de mevcut. Zirai donu önlemeye yönelik birçok teknik ve teknoloji bulunuyor. Ancak her üretici kendi ekonomik durumu ve coğrafi şartlarına göre uygun yöntemi seçmeli. Örneğin, plastik veya saman yakarak, durgun havayı dağıtma, rüzgar türbinleri, yağmurlama sistemlerini çalıştırma, salma sulama veya ateş yakma gibi yöntemler uygulanabiliyor. Bölgemizde parsellerin küçük olması ve üreticilerimizin ekonomik ve sosyal yapıları göz önünde bulundurulduğunda, en pratik ve ucuz yöntem lastik veya saman yakmak”
dedi.
ZİRAİ DON ÖNLEME YÖNTEMLERİ NASIL KULLANILMALI?
Çiçek, yöntemlerin etkinliği ve uygulama süreleri hakkında detaylı bilgi verdi:
“Bu yöntemler tomurcuk döneminde -4, -5 dereceye kadar etkili. Daha düşük sıcaklıklarda veya uzun süreli soğuklarda etkisi sınırlı oluyor. Ayrıca bu yöntemlerin uygulama süresi de kısa: yarım saat, 45 dakika veya 1 saat gibi kısa süreli zirai donlar için geçerli. Sulama sistemlerini açan çiftçilerin, sistemlerini sabah 07.30-08.00’e kadar çalıştırmaları gerekiyor. Güneş doğmadan kapatmak faydadan çok zarar verebilir.”
ÇİFTÇİLERE TEDBİRLİ OLMA ÇAĞRISI
Son olarak çiftçilere önerilerde bulunan Çiçek, açıklamasını şöyle tamamladı:
“Özetle, geçmiş yıllarda yaşanan olumsuzlukların tekrarını beklemiyoruz. Ancak çiftçilerin bu dönemde tedbirli olmaları ve hazırlık yapmaları çok önemli. Zirai don, genellikle sabaha karşı 03.00-05.00 saatleri arasında etkili oluyor; bu saatlerde hassas davranılması tavsiye ediliyor.”
