İnönü Üniversitesi öğrencileriyle bir araya gelen ünlü Japon deprem uzmanı Yoshinori Moriwaki, Türkiye’nin deprem gerçeğine dair çarpıcı açıklamalarda bulundu.
Levha hareketlerinden yapı denetimine kadar pek çok konuya değinen Moriwaki, Türkiye'nin deprem hazırlığı konusundaki eksikliklerini rakamlarla ortaya koydu.
LEVHALAR ARASINDA SIKIŞAN ÜLKE: TÜRKİYE
Moriwaki, Türkiye’nin sismik olarak Japonya’dan daha karmaşık bir yapıda olduğunu belirtti.
Türkiye'nin Anadolu, Avrasya, Afrika, Arap, Ege ve Karadeniz levhalarının etkileşimi altında olduğunu vurgulayan uzman,
"Anadolu Levhası; Avrasya, Afrika ve Arap levhaları arasında sıkışarak sürekli batıya doğru hareket ediyor. Japonya ise 4 ana levhanın etkisi altında. Ancak sarsıcı olan şu ki; Türkiye deprem kaynaklı can kayıplarında dünyada 3. sırada yer alırken, Japonya 7. sırada"
şeklinde konuştu.
YAPI DENETİMİNDE "PİLOT İL" GECİKMESİ
Türkiye’deki yapı denetim sürecine dair kronolojik bir eleştiri sunan Moriwaki, 2001 yılında yürürlüğe giren 4708 sayılı Yapı Denetim Kanunu’nun başlangıçta sadece 19 ilde uygulandığını hatırlattı.
İlk Pilot İller: İstanbul, Ankara, İzmir, Kocaeli, Sakarya, Hatay ve Gaziantep gibi 19 şehir.
Denetimsiz Kalan Riskli Bölgeler: 2011 yılına kadar Amasya, Bingöl, Erzincan, Kahramanmaraş, Muğla ve Van gibi birinci derece deprem bölgelerinde binalar yapı denetim şirketlerince denetlenmedi.
Tüm Türkiye Kapsamı: Ülke genelinde tam denetime ancak 2011 yılı itibariyle geçilebildi.
"YAPI STOKUNUN YARISI KAÇAK"
Moriwaki’nin en dikkat çeken tespiti ise mevcut binaların güvenliği üzerine oldu.
Türkiye’deki 21 milyonu aşkın yapı stokunun yüzde 50’sinin kaçak olduğunu belirten uzman, teknoloji kullanımı konusunda da sınıfta kaldığımızı ifade etti:
Türkiye: Sismik izolatör ve güçlendirme çalışmaları neredeyse sadece hastanelerde sınırlı kalıyor.
Japonya: Bu sistemler; okullar, devlet binaları, konutlar ve hatta müzeler gibi her türlü yapıda standart olarak kullanılıyor.
Moriwaki'nin bu uyarıları, Türkiye'nin kentsel dönüşüm ve güvenli yapılaşma konusundaki yol haritasının ne kadar kritik olduğunu bir kez daha kanıtladı.
