Kurbanın satın alınmasını takiben başlayan nakliye, kesim, parçalama ve paketleme süreçleri, bir önceki yıla nispetle yüzde 30 oranında zamlanmış durumda. Malatya'da büyükbaş kurbanlıkların genel değeri 180 bin lira ile 350 bin lira arasında değişmekte. Yedi hisseden oluşan bir kurbana giren kişinin yalnızca canlı hayvan için ödediği tutar 25 bin ile 50 bin liraya tekabül ediyor. Küçükbaş alımlarında ise fiyatlar 15 bin lira ile 20 bin lira arasında seyrediyor. Ne var ki, asıl mali yük kurban alındıktan sonra ortaya çıkıyor. Hayvan bedeli hariç bırakıldığında bile, işçilik ve lojistik masrafları büyükbaşta 29 bin ile 42 bin lira, küçükbaşta ise 2 bin 900 ile 4 bin 200 lira arasında devasa bir bütçe kalemi yaratıyor.
Kesimden Mutfağa Kadar Uzanan Masraf Zinciri
Malatya'daki tahsisli alanlarda kurbanın yatırılıp, derisinin yüzülerek dört temel parça olarak verilmesi işlemine "kaba kesim" deniyor. Bu kaba kesimin faturası büyükbaş hayvanlarda 8 bin liradan başlayarak 12 bin liraya kadar ulaşıyor. Küçükbaş kesiminde ise rakamlar 1.500 lira ile 2.000 lira arasında. Vatandaşlar karkas etleri eve getirdikten sonra doğrama işlemini tek başlarına yapamadıkları için kasapların yolunu tutmak zorunda kalıyor. Kuşbaşılık et doğratmanın kilosu 60-80 lira, kıymalık et çektirmenin kilosu 40-50 lira, kemik kırma ise kilosu 30 lira üzerinden hesaplanıyor. Kendi hissesine 30-40 kilo civarında et düşen bir Malatyalı, bu etleri sofraya veya dolaba hazırlatmak için kasabına 2.500 ile 3.000 lira arasında bir işçilik bedeli ödüyor.
Taşıma Çözümleri, Ambalaj Giderleri ve Uzman Tavsiyesi
Binek araçlarını korumak isteyen kurban sahipleri, "kurban taksisi" adı altında çalışan pikap ve panelvanları kiralayarak etlerini taşıtıyor; bu da ayrı bir fahiş fiyat sorunu doğuruyor. Kendi evlerinde işi bitirmek isteyenler satır, bıçak bileme gibi masraflara girerken; ambalajlama da göz ardı edilemeyecek bir gider kalemi. Kalın yapıdaki poşetlerin 10'lu paketine 100-150 lira, saklama poşetlerine ise 60-90 lira arası bedel ödeniyor. Böylece ambalaj için hane başı 300-400 lira arası bir harcama çıkıyor. Sektör temsilcileri ise kurban sahiplerini sert bir dille uyarıyor: Bayramda ortaya çıkan, elinde sertifikası ve hijyen eğitimi olmayan tecrübesiz kasaplardan kesinlikle uzak durulmalı. Zira hatalı işlemler, büyük paralara alınan etlerin hızla bozulup israf olmasına zemin hazırlıyor.
