BUSABAH Söyleşileri’nin konuğu yılların gazetecisi ve Basın İlan Müdürü Sayın Nihat Abacı… Yerel gazeteciliği, sorunları, alınan ilanları, ajans ve gazeteci ilişkisini konuştuk. Güzel bir söyleşi gerçekleştirdik.



SORU: Bilmeyenler olabilir, Basın İlan Kurumu’nun (BİK) görevleri nelerdir?


NİHAT ABACI: Basın İlan Kurumu’nun görevleri, resmi ilan veren kurumlar ile gazeteler arasında aracılık görevi yapmaktır. BİK, gazetelerin uymak zorunda oldukları kuralları denetler. Basın derneklerine ve gazetecilere yardım yapar.

Resmi ilan konusunda köprü görevi yapan BİK, gazetelerin ekonomik olarak güçlü olmalarına aracılık ediyor. BİK; gazetelerin kanuna uygun olarak çıkmasında ise denetleyici görev de yapıyor.


SORU: Uzun yıllar gazetecilik yaptınız ve şimdi Basın İlan Kurumu Malatya Şube Müdürüsünüz. Yerel basının sorunlarını çözmeye çalışırken dezavantajlarınız oluyor mu? Yani yıllardır Malatya’daki ilişkileriniz avantaj mı sağlıyor dezavantaj mı?


NİHAT ABACI: Malatya’da uzun yıllar gazetecilik yapmam, birçok konuda avantaj sağlıyor. Olaylara daha objektif bakıp, çözüm önerilerini daha iyi sunabiliyorum. Malatya’da resmi ilan verilen gazeteleri ve çalışanları yakından tanıyorum. Bu da avantaj sağlıyor. Örneğin, gazeteler icmal varakalarında zorunlu olarak göstermeleri gereken asgari kadroda yer alan 7 kişiyi tanıyorum. Kimlerin sahada olduklarını biliyorum.





SORU: Size göre yerel basının en büyük sorunu nedir?


NİHAT ABACI: Yerel basının sorunları malum ortada… Özellikle ekonomik sorun başta geliyor. Basın çalışanı meslektaşlarımızın gelir durumu günümüz şartlarında pek de iç açıcı değil. Genelde asgari ücret ile çalışılıyor.

Yerel basının diğer bir sorunu da kalifiye eleman konusudur. Ancak bu son yollarda giderildi gibi. Birçok ilde olduğu gibi ilimizde de İletişim Fakültesi mezunu arkadaşlar, gazetelerde çalışmaya başlamasıyla kalite daha da arttı.

Yerel gazetelerin bir sorunu da, beklenen satışı gerçekleştiremiyorlar. Bunda, dijital ve internet gazeteciliğinin yaygın olması etkilidir.

Basının bir sorunu da, internet medyasının kanununun olmaması… İnternet medyası kanununun biran önce çıkıp, kanuna uyanların yayınlarını sürdürmesidir.


SORU: Yıllarca İhlas Haber Ajansı’nda görev yaptınız. Yıllarca temsilciydiniz. Peki, bu dönemde ajansların gazetecileri hantallaştırdığı ile ilgili en azından benim düşüncelerim var. Şimdiki gazete-ajans ilişkisini nasıl buluyorsunuz?


NİHAT ABACI: ‘Ajanslar gazeteleri tembelliğe sürükledi’ yorumuna katılmıyorum. Burada ajansın suçu yok, gazetelerin suçu varsa var. Bir gazete, ajansa bağlı kalmamalı. Kendisi de haberler üretmelidir. Eğer gazete haber üretmiyorsa ve genelde ajansın haberini kullanıyorsa, bu ajansın değil gazetenin hatasıdır.

Bir örnek vereyim, sabahın erken saatlerinde adliyeye zanlılar çıkarılacaksa, bu haberi ajanstan gazete kullanıyorsa, bu kimin suçu? Ajansın değil, gazetenin. O gazetenin muhabiri adliye önüne gidip fotoğraf çekti de ajans mı engel oldu? Öyle bir durum da yok. O halde, bu konuda ajans suçlanmamalıdır.

Bir gazete günlük rutin haberleri ajanstan alıp kullanabilir, ancak o gazete rutin haberi genişletmek ve haberi daha fazla okutmak için o haberi röportajlarla süslemek gazetenin elinde.


SORU: Aslında sizinle aynı fikirdeyim ama bazı kurumların bazı halleri biraz düşündürücü… Mesela bazı kurumlar bir basın açıklaması ya da bildiri gönderecek ise sadece ajansı arayabiliyorlar. “Ajans zaten tüm basına servis yapar” mantığı doğru mu sizce?


NİHAT ABACI: Bence yine gazeteci suçu kendisinde aramalı ve o kurumun yetkilisi ile görüşmeli… Gazeteci net tavrını o kuruma koymalı ve bilgilendirilmediği için sitem etmelidir.


SORU: Gazetelerin en büyük maddi kaynağı Basın İlan Kurumu’dur. Malatya, büyükşehir olduktan sonra aldığınız ilanların durumu değişti mi? Diğer illere göre Malatya’nın ilan rakamları nasıl?


NİHAT ABACI: Resmi ilanlar yönünden Malatya’daki gazetelerin ekonomik geliri, büyük şehirden öncesi veya sonrası hemen hemen aynı diyebiliriz. Şöyle örnek vereyim; büyükşehir olmadan önce köylere hizmet yapan İl Özel İdaresi vardı. Yol, su, kanalizasyon ve köprü gibi hizmetlerin yapılmasında ihale ilanı verilirdi. Büyük şehir olunca İl Özel İdaresi kapandı. İl Özel İdaresi’nin hizmetlerini bir nevi devir alan, Valilik Yatırım İzleme Koordinasyon Başkanlığı (YİKOB) ile büyükşehir bünyesindeki Malatya Su Kanalizasyon İdarisi (MASKİ) şimdi bu görevi yapıyor. YİKOB ve MASKİ; Okul, yol, su, kanalizasyon ve köprü gibi hizmetlerin yapılmasında ihale ilanı veriyor.

Diğer illere göre Malatya’nın ilan rakamlarına gelince, Malatya resmi ilanlar meblağı bakımından 41 şube arasında ortalarda diyebiliriz, 26. sırada… Resmi ilanların verilmesi, o ilin yatırımları, ekonomisiyle ve çalışmalarla ilgilidir. Bir ilde, ne kadar çok yatırım yapılırsa o kadar resmi ilanlar fazla verilir.


SORU: Son olarak gazetemiz ile ilgili görüşlerinizi merak ediyorum. BUSABAH’ı nasıl buluyorsunuz?


NİHAT ABACI: Ulusal gazete düzeyinde bir gazete... Kamuoyunda beğenildiğini biliyorum. Emek harcanarak hazırlanıyor. Bulmacadan, sağlık haberine kadar birçok alanda haberler görebiliyorsunuz. Haftada bir gün spor eki verilmesi de iyi. Emeği geçenlerin ellerine sağlık…