Türkiye'deki 21,8 milyon doğalgaz kullanıcısının bir bölümü yeni sistemle birlikte Kademe 2 tarifesiyle tanışacak. Malatya'da özellikle müstakil evlerde veya ısı yalıtımı yetersiz apartmanlarda oturan vatandaşların, yeni fatura şokları yaşamamaları için bu sisteme hızla adapte olmaları gerekiyor.
Kademeler Arasındaki Fiyat Uçurumu
Malatya'daki aboneler, yeni sistemde harcamalarına göre iki ayrı fiyatlandırma tablosuyla karşılaşacak. Aylık tüketim sınırlarının altında kalan tasarruflu haneler (Kademe 1), doğalgazın her bir metreküpü için vergiler dâhil 16,23 TL ödeyecek. Ancak Malatya için mevsimsel şartlara göre belirlenen bu aylık limiti aşan kullanıcılar (Kademe 2), metreküp başına tam 26,13 TL ödemek zorunda kalacaklar. Gazi ve şehit ailelerine sağlanan metreküp başına 5,31 TL'lik avantajlı haklar ise yeni sistemde de muhafaza ediliyor. Kademe 1 ile Kademe 2 arasındaki bu 10 lirayı bulan fiyat artışı, Malatyalıları zorunlu bir enerji tasarrufuna itiyor.
Limiti Geçene Toptan Yüksek Fatura
Yeni uygulamanın Malatyalı aboneler açısından en can yakıcı kısmı, limitin aşılması durumunda uygulanan hesaplama mantığı. Eğer bir hane, kendisine tanınan kotanın üzerine çıkarsa, sadece limiti geçen kısım değil, o ay yakılan bütün doğalgaz miktarı 26,13 TL’lik cezalı tarifeden fiyatlandırılıyor. Malatya'da normalde 3 bin lira fatura ödeyecek bir aile, kombinin derecesini biraz yüksek tutup limiti aştığında faturası 5 bin liranın üzerine çıkabiliyor. Bu nedenle havaların ısınmaya başladığı bu günlerde petekleri kapatmak veya dereceyi düşürmek, cüzdanı korumanın tek yolu.
Merkezi Sistemli Binalarda Komşuluk Sınavı
Malatya'da toplu konut alanlarında ve yeni yapılan sitelerde sıkça tercih edilen merkezi ısıtma sistemlerinde ise kurallar apartman sakinlerini birbirine bağlıyor. Yeni yönetmelik, binanın toplam doğalgaz faturasını daire sayısına bölerek ortalama çıkarılmasını emrediyor. Eğer bir binada tasarrufa önem vermeyen birkaç daire bulunuyorsa, onların yarattığı yüksek tüketim bina ortalamasını Kademe 2 sınırlarına taşıyabiliyor. Bu da tasarruf edenlerin de komşuları yüzünden yüksek fatura ödemesine yol açıyor. Bununla birlikte, limitin aşıldığı ayın hemen sonrasında tasarruf edilerek kota altına düşüldüğünde, sistem aboneyi tekrar düşük tarifeli Kademe 1'e alıyor. Fırınlar gibi temel gıda üreticileri ve ibadethaneler ise bu zamlı tarife uygulamasından tamamen bağımsız tutuluyor.