Malatya'da kuru kayısı fiyatları bir süre yükseliş trendine girse de piyasa kısa sürede stabil hale geldi. Ancak perşembe günü beklenen -3, -4 derecelik zirai don riski, fiyatların geleceğini belirleyecek. Tarım Bakanlığı'nın kayısı üretimiyle ilgili bir planlama yapması gerektiğini vurgulayan Doğukan İmik, denetimsiz fiyat artışları ve ihracat teşviklerinin yetersizliği konusundaki endişelerini dile getirdi.
KAYISIDA DON RİSKİ FİYATLARI ETKİLEYECEK
Malatya'da kuru kayısı fiyatları bir süre yükseldikten sonra stabil hale geldiğini belirten Doğukan İmik,
“Kuru kayısı fiyatlarımız bir ara yükselişe geçti ancak bu durum çok uzun sürmedi. Şu an fiyatlar stabile geçti. Önümüzdeki günlerde hava şartlarından dolayı bir don olayı bekleniyor. Özellikle perşembe günü kritik bir gün ve -3, -4’ü göstereceği söyleniyor. Allah'ın izniyle o donu atlatırsak, kayısı fiyatları dibe vurur. Yani Malatya’da kayısının her yerde tuttuğunu düşünürsek, fiyatlar dibe vurur. Kayısı ayak altı dediğimiz şekilde seviyeye gelir. O yüzden kayısının hem dondan etkilenmemesi hem de ortalama bir seviyede kayısıların tutması gerekiyor”
şeklinde konuştu.
ÜRETİCİYİ ARTAN MALİYETLER ZORLUYOR
Kayısı fiyatlarının düşmesi tüketici için avantaj sağlasa da üreticiyi büyük bir çıkmaza soktuğunu söyleyen İmik,
“Şu anki şartlarda köylüden alınan kayısı 150 TL, yarın kayısı tamamen tutarsa fiyatlar yarı yarıya düşecek ve 75-90 liraya kadar da gerileyeceğini düşünüyorum. Malatya genelinde tuttuğunu düşünecek olursak, bir işçi yevmiyesi 1000 lirayken yarın 1500 lira olacak. Kayısı 150 lirayken 75 liraya düşecek. Devletin kayısıya verdiği bir desteği de olmadığı için kayısı eskisi gibi düşük fiyata satılacak. Eski dönemle bu dönem arasındaki fark maliyetlerin eskiye oranla çok fazla artmasıdır”
ifadelerini kullandı.
KAYISI ÜRETİMİNDE DEVLET DESTEĞİ YETERSİZ
İmik, Malatya'nın kayısı üretiminde eskisi kadar güçlü olmadığını ve diğer ülkelerin sektöre hızla girdiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Tarım Bakanlığı'nın bir politikası olması lazım. Malatya'ya, nereye gidersen git, dağ taş kayısı. Yani dağ taşın kayısı olması değil de belirli bir sayıda Tarım Bakanlığı'nın bize kayısı ekimi olarak uyarabilmesi lazım. Örnek veriyorum daha kaliteli kayısılarda devlet teşviği olması lazım. Bugün bakıyoruz dış ülkelerden Türkmenistan, Özbekistan gibi birçok ülke kayısıya yönelmiş. Bir ara Malatya, dünyada tekken, şu anda birkaç tane yeri sayabiliyoruz. İşte bu da devletle alakalı bir şey. Kayısının o kadar ekilmesi memlekete bir fayda mı yoksa tam tersi yanlış bir politika mı? Yani bunları düşünmemiz lazım.”
“KÖYLÜNÜN 150 TL’LİK MALINI 120 TL’DEN UCUZA ALIYORLAR”
Ayrıca, Malatya’da kayısı ticaretinde büyük aracılar nedeniyle üreticinin yeterince kazanamadığını vurgulayan İmik,
“Malatyalı siyasetçilerimize bakıyorum ihracat konusunda teşvik edici adımlar atılmıyor. Devletin kayısıya yaptığı hiçbir şekilde bir şey yok. Giresun fındığı mesela şu an rağbet bir fiyatı var. Kayısıda 4-5 tane büyük toptancı var. İşte biraz aracılar var, geliyor köylünün yanına 150 TL’lik malı 120 TL’den ucuza alıyorlar. Halbuki oradaki amaç köylüyü kazandırabilmek. Yani köylünün malını alıp köylüyü kalkındırabilmek ama bizde maalesef o yok”
sözlerine ekledi.
KAYISIDA GÜNCEL FİYATLAR
Kayısı fiyatları hakkında bilgi İmik,
“Biz perakendeciyiz. Perakende fiyatları toptana göre biraz daha farklı. Yani köylüden aldığımız fiyatın üzerinde veriyoruz. Mecburuz çünkü dükkan işletiyoruz. Kayısı fiyatlarındaki güncel duruma bakacak olursak; Ekstra jumbo gün kurusu 350 TL, sarı kayısı ekstra jumbosu 280 TL, gün kurusunun orta boyu 250 TL, sarı kayısının orta boyu da 220 TL, islimli çekirdeklerimiz 180 TL, gün kurusu çekirdeğimiz de 300 TL”
dedi.
“KAYISININ DÜŞMESİ ÇİFTÇİYE TAMAMEN ZARAR”
İmik, perşembe günü beklenen donun fiyatları sert şekilde yükseltebileceğini ifade ederek,
“Eğer olur da perşembe günü zirai bir don olursa, hava -4, -5’i görürse, bazı bölgelerde de don haberi gelirse fiyatlar fırlar. Çünkü geçen seneden kalan kayısı var, yok değil. Eğer kayısının yandığı haberleri gelirse fiyatlar ister istemez yükselecektir. Ben bir perakendeci olarak fiyatların ne düşmesinden ne yükselmesinden yanayım. Kendi açımdan bakacak olursak fiyatların düşmesi benim işime yarar çünkü müşterim bir kilo alacağına 2 kilo alacak ben kazançlı çıkacağım. Ancak diğer taraftan kayısının düşmesi çiftçiye tamamen zarar. Yükselen bir maliyet var, yükselen bir işçilik var. Onun üzerine kayısının da fiyatının düşmesi çiftçiyi bayağı zor durumda bırakacaktır”
açıklamalarında bulundu.
FAHİŞ FİYATLARA KARŞI DENETİM ÇAĞRISI
Malatya’da bazı perakendecilerin yüksek fiyat politikası izlediğini dile getiren İmik, bu konuda sıkı denetimler yapılması gerektiğini belirterek,
“Malatya’da bazı dükkanlarda fiyatlar aşırı derecede yüksek. Fahiş fiyat dediğimiz uygulama var. Yani kimde tutulursa bandında, fırsatçılık var. Malatya'da hele özellikle depremden sonra bayağı bir sorunlar oldu. Esnaf olarak söylüyorum, Malatya'da yetişen bir kayısı burada satışa gelirken neden 500 TL olsun? Şimdi denetimler olsa bu kadar fiyat farkı da olmaz. Şire pazarında jumbo sarı kayısıyı 180 liraya alıyoruz, burada 250 liraya satıyoruz. Ama bunu 350 TL’den satan esnaflar da var. Dediğimiz gibi yüksek bir fahiş fiyatlar var. Bu konuda da denetim yaparlarsa perakendecilerdeki fiyat farklarını göreceklerdir”
ifadelerini kaydetti.
