İnönü Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Kazım Türk tarafından geliştirilen “Isınabilen Beton” projesi, özellikle soğuk iklim bölgelerinde kar ve buzlanmaya karşı alternatif bir çözüm sunmayı hedefliyor.
“KAR YERE DÜŞMEDEN ERİYECEK”
Türkiye’nin büyük bir bölümünde kış şartlarının ağır geçtiğini belirten Prof. Dr. Kazım Türk, sahil şehirleri dışında İç Anadolu, Doğu Anadolu ve Karadeniz’in önemli kısmında kar ve buzlanmanın hem karayolu hem de havayolu ulaşımını olumsuz etkilediğini söyledi.
Geliştirilen sistemin şehir şebekesi elektriğiyle çalıştığını belirten Türk, trafo ve PLC kontrol mekanizmasıyla meteorolojik verilerin anlık takip edildiğini ifade etti. Hava sıcaklığı sıfırın altına düştüğünde sistemin otomatik olarak devreye girerek yüzeyi ısıttığını kaydeden Türk,
“Kar yağmadan yüzey ısınmış oluyor; kar yağsa bile düştüğü anda eriyor”
dedi.
ÇEVRESEL VE EKONOMİK AVANTAJ
Laboratuvar testlerinde sistemin 1x2,5 metre boyutlarındaki plaklarda başarıyla çalıştığını belirten Türk, geleneksel yöntemlerin çevresel ve ekonomik zararlarına dikkat çekti.
Kar temizleme makinelerinin fosil yakıt kullanarak karbon salınımına neden olduğunu, kimyasal çözücülerin ise hem yol kaplamalarına zarar verdiğini hem de tarım arazilerinin verimliliğini düşürebildiğini ifade etti.
Havacılık sektöründeki rötar maliyetlerine de değinen Türk, gecikmelerin ciddi ekonomik kayıplara yol açtığını belirterek akıllı beton sisteminin bu kayıpları azaltabileceğini söyledi.
ÜÇ KATMANLI YÜKSEK DAYANIMLI YAPI
Sistemin teknik yapısına ilişkin bilgi veren Türk, 5 santimetre yüksek dayanımlı temel beton tabakasının üzerine 7,5 santimetre kalınlığında ısınabilen beton yerleştirildiğini, en üstte ise elektrik güvenliğini sağlayan koruyucu bir tabaka bulunduğunu aktardı.
Betonun yalnızca ısınma özelliğiyle değil, dayanımıyla da öne çıktığını belirten Türk, standart C25-C30 betonlara kıyasla C50-C60 dayanım seviyelerine ulaşıldığını ve lifli yapısı sayesinde eğilme ile çarpma dayanımının da yüksek olduğunu söyledi.
HEDEF PİSTLER VE KRİTİK KAVŞAKLAR
Projenin patentinin erken aşamada alındığını kaydeden Türk, gelecekte öncelikli hedeflerinin havaalanı pistleri olduğunu belirtti. Ayrıca kazaların yoğun olduğu kavşaklar, viyadükler ve tünel girişlerinde de sistemin kullanılabileceğini ifade etti.
Sistemin kısa süre içinde üniversite kampüsü içerisinde aktif trafiğin bulunduğu bir noktada test edilmesi planlanıyor.