Hititlerden Roma ve Bizans’a kadar pek çok medeniyetin izlerini barındıran, Geç Kalkolitik dönemden Demir Çağı’na uzanan Malatya’nın Battalgazi ilçesindeki Arslantepe Höyüğü, insanlık tarihi için eşsiz bir değer taşıyor. 2014 yılında UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’ne giren tarihi alan, 26 Temmuz 2021'de düzenlenen 44. Dünya Miras Komitesi toplantısında kalıcı listeye alınarak tescillendi. İtalya Roma Üniversitesi ile Malatya Müze Müdürlüğü iş birliğiyle yürütülen kazılarla her yıl tarihin derinliklerine yeni kapılar açan höyük, günümüzde Açık Hava Müzesi olarak ziyaretçilerini ağırlıyor.
KAZILARDAN FIŞKIRAN TARİH VE KAYIP ASLANLAR
Anadolu’da ilk şehir devletinin yapılarının ortaya çıkarıldığı Arslantepe’de, bugüne kadar seramik parçalarından 5 bin 700 yıllık çocuk iskeletine kadar binlerce ünik eser bulundu. Ancak höyüğün en ikonik simgeleri olan eserlerin hikayesi oldukça eskiye dayanıyor.
KAZILARIN YAPILDIĞI DÖNEMDE MALATYA’DA BİR MÜZE BULUNMAMASI SEBEBİYLE…
Arslantepe’deki ilk kazılar, 1930’lu yıllarda Fransız arkeolog Louis Delaporte başkanlığında gerçekleştirildi. Bu kazılarda; taş üzerine alçak kabartma ile dekore edilmiş bir avlu, saray giriş kapısının iki yanında duran iki büyük aslan heykeli ve hemen karşılarında devrilmiş halde bulunan bir kral heykeli gün yüzüne çıkarıldı. Bulunan bu muazzam eserler höyüğe adını verdi, ancak Malatya'da kalamadı. Kazıların yapıldığı dönemde Malatya’da bir müze bulunmaması sebebiyle, aslan ve kral heykelleri korunma altına alınmak üzere Ankara’ya taşındı.
ORİJİNALLERİ ANKARA'DA, KOPYALARI MALATYA'DA
Bugün Arslantepe Höyüğü’nü ziyaret edenlerin hayranlıkla incelediği o görkemli heykeller, aslında asıllarının birebir kopyası. Eserlerin orijinalleri halen Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nde sergilenmeye devam ediyor.
Malatya Valiliği, 2011 yılında aldığı kararla bu eksikliği gidermek adına önemli bir adım attı. Ankara’daki orijinal kral heykeli, iki aslan ve 12 duvar kabartmasının birebir aynıları, Heykeltıraş Cengiz Göğebakan’a yaptırılarak Arslantepe Höyüğü ören yeri girişine yerleştirildi. Böylece Malatya, asılları gurbette olan simgelerine görsel olarak da olsa yeniden kavuşmuş oldu.