Hıdırellez, Türk dünyasında kutlanan mevsimlik bayramlardan biridir. Genellikle Ruz-ı Hızır olarak adlandırılan bugün, Hızır ve İlyas'ın yeryüzünde buluştukları gün olarak kabul edilir. İşte Hıdırellez'in tarihçesi ve ritüelleri:
HIDIRELLEZ NE ZAMAN?
Hıdırellez günü, Gregoryen takvimine göre 6 Mayıs, eski Rumi takvimine göre ise 23 Nisan'da kutlanır.
HIDIRELLEZ'İN KÖKENİ
Hızır ve Hıdırellez'in kökeni hakkında çeşitli görüşler bulunmaktadır. Bazıları bu kutlamaların Mezopotamya ve Anadolu kültürlerine ait olduğunu savunurken, bazıları ise İslamiyet öncesi Orta Asya Türk kültür ve inançlarına dayandığını düşünmektedir.
HIDIRELLEZ RİTÜELLERİ
Hıdırellez kutlamaları genellikle yeşillik, ağaçlık alanlarda veya su kenarlarında yapılır. Kutlamalarda, baharın taze bitkileri ve taze kuzu eti veya kuzu ciğeri yenir. Bu adet, baharın ilk kuzusunun yenmesiyle sağlık ve şifa bulunacağına inanılır.
Hıdırellez gecesi, Hızır'ın uğradığı yerlere ve dokunduğu şeylere feyiz ve bereket getireceği inancıyla çeşitli uygulamalar yapılır. Yiyecek kaplarının, ambarların ve para keselerinin ağızları açık bırakılır. Ev, bağ-bahçe veya araba isteyen kişiler, gül ağacının altına istediklerinin küçük bir modelini yaparak Hızır'ın yardımını dilemekte ve dileklerini kırmızı kurdeleye bağlayarak gül ağacına asarlar. Bazıları ateş yakıp dilek dilerler ve ateşin üstünden atlarlar.
Hıdırellez günü, doğa ve insan sevgisinin ön planda olduğu bir gündür. Hızır ve İlyas, insanların, doğanın ve iyiliğin sembolleri olarak kabul edilir ve bugün, doğanın bereketlenmesi ve insanların refahı için dua edilir.
