Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, üretici ve market fiyatlarına ilişkin aylık değerlendirmesini kamuoyuyla paylaştı. Bayraktar, Aralık ayı verileri ile birlikte 2025 yılı genelinde üretici-market fiyat farklarını ve girdi maliyetlerindeki değişimleri değerlendirdi.
20 YILDIR DÜZENLİ FİYAT TAKİBİ YAPILIYOR
TZOB olarak yaklaşık 20 yıldır üretici ve market fiyat çalışmasını her ay düzenli olarak gerçekleştirdiklerini belirten Bayraktar, çalışmanın Türkiye genelinde beş bölgeden ziraat odaları aracılığıyla alınan verilerle hazırlandığını söyledi. Açıklanan rakamların, farklı satış kanallarındaki fiyatların ortalamasına dayandığını ifade eden Bayraktar, rekolte, paketleme, depolama, işçilik, nakliye, ihracat, aracı kârları ve fire gibi unsurların fiyat oluşumunu etkilediğini vurguladı.
LİMON ZİRVEDE, BEYAZ LAHANA VE SİVRİ BİBER DÜŞÜŞTE
Bayraktar, 2025 yılına ilişkin yıllık değerlendirmede,
“Marketlerde takip edilen 41 ürünün 28’inde fiyat artışı, 13’ünde fiyat azalışı oldu. 2025 yılında fiyatı en fazla artan ürün hem markette hem de üreticide limon olurken, fiyatı en fazla düşen ürün markette beyaz lahana, üreticide ise sivri biber oldu”
dedi.
Geçen yıla göre markette en fazla fiyat artışının yüzde 133,4 ile limonda görüldüğünü kaydeden Bayraktar, limonu elma, fındık ve Antep fıstığının izlediğini belirtti. Markette fiyatı en fazla düşen ürünün ise yüzde 40,6 ile beyaz lahana olduğunu söyledi.
Üretici fiyatlarında ise 33 ürünün 16’sında artış, 15’inde düşüş yaşandığını aktaran Bayraktar, üreticide en fazla fiyat artışının yüzde 343,4 ile limonda, en fazla düşüşün ise yüzde 58,8 ile sivri biberde görüldüğünü ifade etti.
ARALIK AYINDA EN YÜKSEK FARK HAVUÇTA
Aralık ayına ilişkin değerlendirmede bulunan Bayraktar, üretici ile market arasındaki fiyat farkının en fazla yüzde 324,1 ile havuçta görüldüğünü açıkladı. Havuçtaki farkı mandalina, kabak ve yeşil soğanın izlediğini belirten Bayraktar, bazı ürünlerin markette üretici fiyatının 3 ila 4 katına satıldığını söyledi.
MARKETTE VE ÜRETİCİDE AYLIK DEĞİŞİM
Aralık ayında markette 41 ürünün 30’unda fiyat artışı yaşandığını belirten Bayraktar, en fazla artışın kabakta, en fazla düşüşün ise ayçiçek yağında görüldüğünü kaydetti. Üretici cephesinde ise 33 ürünün 11’inde fiyat artışı, 15’inde fiyat düşüşü yaşandığını ifade eden Bayraktar, beyaz lahana, marul ve havuçta düşüş, mandalina ve sera ürünlerinde ise artış olduğunu söyledi.
GİRDİ MALİYETLERİ ARTMAYA DEVAM EDİYOR
Bayraktar, gübre, yem, tarım ilacı, elektrik ve mazot fiyatlarındaki değişimlere de dikkat çekerek, son bir yılda özellikle gübre ve yem fiyatlarında ciddi artışlar yaşandığını belirtti. Mazot fiyatlarının aylık bazda düşmesine rağmen yıllık bazda yükseldiğini vurgulayan Bayraktar, artan girdi maliyetlerinin üretici üzerindeki baskıyı artırdığını sözlerine ekledi.
