Suyun akışı enerlisinden faydalanılarak, elektrik enerjisi elde etmek için kurulan santrallere hidroelektrik santrali deniliyor. Türkiye’de ise, üç büyük hidroelektrik santrali bulunuyor. Bunlardan biri olan Karakaya hidroelektrik santrali ülke ve bölge ekonomisine çok büyük katkıları bulunuyor.
Karakaya Barajı Fırat Nehri üzerinde, Güneydoğu Anadolu Projesi'nin bir parçası olarak elektrik enerjisi üretimi amacıyla 1976- 1987 yılları arasında inşa edildi. Beton kemer gövde ağırlık tipi olan barajın gövde hacmi 2 milyon metreküp, akarsu yatağından yüksekliği 173 metre, normal su kotunda göl hacmi 9 bin 580 hektometreküp, normal su kotunda göl alanı 268 kilometrekare. Baraj bin 800 megawatt güç ile yıllık 7 bin 354 gigawattlik elektrik enerjisi üretiyor.
1987 YILINDA HİZMETE AÇILDI
Fırat Nehri üzerine inşa edilen ve 1987 yılında hizmete açılan Karakaya Baraj Gölü, Malatya-Elazığ-Diyarbakır illeriyle sınırı olan 9 bin 580 hektometreküp göl hacmi ve 268 kilometrekare göl alanına sahip. Keban barajının 166 kilometre çıkışında Diyarbakır ilinin Çüngüş ilçesi sınırlarındaki seki bağları mevkiinde baraj gövdesi inşa edildi. Elektrik üretimi açısından Türkiye’de ikinci büyük üretim tesisine sahip oluyor.
YILDA 7.5 MİLYAR KİLOWATT ELEKTRİK ENERJİSİ ÜRETİYOR
Cuma Çetiner’in, ‘Hidrolik Türbinlerde Kavitasyon ve Karakaya Hidroelektrik Santralinde Kavitasyon Olayının İncelenmesi’adlı makalesine göre, Karakaya HES Diyarbakır ili Çüngüş İlçesi sınırlarında bulunan ve 1987 yılında üretime geçen Türkiye’nin en önemli enerji tesislerinden biri oldu. Fırat Nehri üzerinde yer alan santral 6 adet Francis tipi türbinden oluşup bin 800 megawatt kurulu gücü ile Türkiye’nin 2. büyük hidroelektrik santrali olarak kuruldu. Günde 21 milyon kilowatt olmak üzere yılda 7.5 milyar kilowatt elektrik enerjisi üretiyor.
ÜÇÜNCÜ BÜYÜK BARAJ GÖLÜNÜ OLUŞTURUYOR
Serap Saler ve Mücahit Eroğlu’nın ‘Karakaya Baraj Gölü Battalgazi Bölgesi (Malatya) Rotifer Türleri’ adlı araştırma makalesinde, Karakaya Baraj Gölü, Fırat Nehri üzerinde Keban Barajı’ndan sonra üçüncü büyük baraj gölünü oluşturuyor. Karakaya Barajı, Keban Barajı’nın 166 kilometre çıkışında, Diyarbakır ilinin Çüngüş ilçesi yakınlarında Seki Bağları mevkiinde inşa edildi. Karakaya Baraj Gölü’ne Fırat Nehri ana akarsu olmak üzere yanlardan Sultansuyu, Tohma Çayı ve diğer küçük dere ve çaylar da katılıyor. Tohma Çayı Sivas ili Gürün ilçesi Mazıkıran dağlarının doğu eteklerinden doğar ve doğuya doğru akıp, kuzeyden gelen Ayvalı Tohması çayı ile birleşerek Karakaya Baraj Gölü’ne ulaşıyor. Sultansuyu ise Malatya ili Akçadağ sınırları içerisinde olup Sultansuyu Barajı’nda toplandıktan sonra Karakaya Baraj Gölü’ne akıyor.
Ayrıca Türkiye'nin en uzun demiryolu köprüsü Karakaya Barajı üzerinde yer alıyor.