MALATYA’DA İLKLER ( İlk reklam filmi).
5 Temmuz 1968 yılında İstanbul, çok önemli bir düğüne sahne oluyordu. Çiftlerden biri Türk sinemasının dört yapraklı yoncasından biri olan Hülya Koçyiğit, diğeri Türk futbolunun önemli futbolcularından Fenerbahçe’li Selim Soydan’dı…
Bu tarihten bir kaç ay sonra:
Yer: Malatya, Renkli sinema.
Filmi izlemeye gidenler, filmden önce gösterilen görüntülerle şok olmuşlardı.
Beyaz perdede, Malatya’nın güzellikleri, Teze (yeni) Cami, Hükümet meydanı ve ardından başlama vuruşunu Hülya Koçyiğit’in yaptığı Malatyaspor maçı oynamaktadır.
Malatya’yı ilk defa beyaz perdede üstelik renkli olarak izleyenler heyecandan yerlerinde duramaz olmuşlardı.
Filmin sonunda “Malatya Şafak ticaret sundu” yazısı çıkınca şaşkınlıkları bir kat daha artmıştı.
Böylece, Malatya’da ilk defa bir firmanın reklamı sinemada izleyici ile buluşmuştu.
Merak ettiniz değil mi?
Kimdir bu Şafak Ticaret?
Teknolojinin yetersiz olduğu yıllarda bu renkli görüntüler nasıl çekilmişti?
Nasıl bir sinema salonunda oynatılabilmişti?
Seslendirme nasıl yapılmıştı?…
Bütün bu güzellikleri yapan, çocuk denecek yaşta, o dönem Hürriyet gazetesinde yayınlanan Güngörmüşler, Bizimkiler, Hüdaverdi gibi Türk halkı tarafından çok sevilen çizgi kahramanları kesip bir bobine sararak içinde bir lamba yanan bir kutunun içinde döndürerek, mahalleliye sinema diye! izlettiren ve daha sonra Ankara garajında demirleri kaynak yaparak Renkli Sinemanın makinisti Ahmet Ustadan aldığı eski bir yarımay-istavroz dişlisinden ilkel bir sinema makinesi yapan ve mahallede “sinema geldi sinema” deyip komşuları eğlendiren bir gençtir.
Aklı fikri radyo, sinema, televizyon olan bu yetenekli genç ilginç olayı şöyle anlatıyor;
“Altmışlı yılların sonunda ticarete başladım. Bir süre sonra Eumig marka 8 mm lik bir sinema makinası aldım. Malatyasporun sezon açılışını Hülya Koçyiğit ve Selim Soydan’ın yapacağını öğrenince aklıma değişik bir fikir geldi.
Bir kamera ayarlayıp maça gittim. Sezon açılışını ve maçı çektim. Fakat bu filmleri banyo edecek imkan yoktu. Banyo için filmleri Almanya’ya gönderdim. Film geldiğinde çok güzel, renkli fakat sessizdi. Bu sorunu çözmek için ayrı bir teybe maçı anlattım ve ikisini bir anda yayına soktum. Senkronda biraz sorun olmuştu ama o kadar kusur kadı kızında da olurdu.
Renkli Sinemanın ortaklarından Nejat Dirican beye durumu anlattım. “Bu filmi sinemada oynatabilir miyim? Diye sordum ve olumlu cevap alınca film sinemada oynanan filmden önce gösterime başladı. Film duyulunca insanlar Renkli Sinemadaki filmden ziyade benim filmimi izlemeye geliyorlardı. Yani Renkli Sinemanın da işleri artmıştı”.
Böylece Malatya’da çekilen bu ilk reklam filmi belki de Malatya’nın ilk belgesel filmlerinden biri oldu.
1974 yılında Ulusal televizyon yani TRT yayınlarını Malatya’ya getirmek için bir komite kuruldu. Projeye göre yayın TRT Çukurova TV den alınacaktı. Bunun için Malatya’ya kadar 5 yüksek tepe tespit edilip bu tepelere birer yansıtıcı konarak yayının Malatya’ya gelmesi sağlanacaktı. Fakat bu ekip teknik bir hatadan dolayı yayının gelmesini beceremediler.
Yukarıda anlattığım Malatya’nın ilk reklam filmini yayınlayan genç, onlardan aldığı bir tek aktarıcı ile TRT yayınını yakalamak için Vizontele filmindeki gibi dağlara çıkıp sinyal aradı.
Kürecik radar üssünün yerleştirildiği bölgeye yakın bir yerde sinyal ararken, anteni çevirdiği bir yönde yayını buldu ve buraya bir direk ve kaynakla boru eklendi.
Bundan sonra TRT yayınları Malatya’da izlenmeye başladı.
Televizyon, televizyon dolabı, yükseltici, regülatör, anten direği ve tv anteni satışları patladı gitti.
Bu güzel işleri yapan, daha ileriki yıllarda radyo ve televizyon alanında da ilklere imza atacak olan hemşehrimiz Orhan Çekin’den başkası değildi.
Selam olsun ilklere imza atan, Malatya’mın güzel insanlarına…