Aşk, acı ve inanç | Ters Lale neden boynunu büktü?

<p>İnsanlık tarihi kadar eski bir geçmişe sahip olan Ters Lale, bu görkemli geçmişiyle yüzyıllardır insanlık ailesi için önemli bir yer alıyor. Bükük boynu, toprağı ıslatan gözyaşlarıyla hakkında çeşitli masallar, hikayeler yazılmış, destanlara konu olmuş, kutsal dinlerde kendine yer bulmuş. 19. Yüzyıla kadar Anadolu’ya özgü olan çiçek, Osmanlı İmparatorluğu’nun son yıllarında ülke dışına çıkartılmış. Anadolu coğrafyasında Hakkari, Van, Adıyaman, Malatya (Akçadağ), Bitlis, Elazığ ve Batman’da yetişen ters lalenin bugün dünya üzerinde bilinen 165 türü ve tür alt kategorisi bulunuyor.</p>

<p>Yunan mitolojisinde bir dağın tepesinde yaşayan, yakışıklılığı dillere destan olan Hyacinthus adında bir Sparta prensi varmış. Hyacinthus’un o dağlarda tek bir arkadaşı varmış, adı Apollon. Beraber koştukları, oyunlar oynadıkları o dağlarda gel zaman git zaman bu iki arkadaş birbirine aşık olmuş. Artık dostluktan öte bir bağ girmiş aralarına. Aradan yıllar geçmiş, kendileri büyüdükçe sevdaları da büyümüş. Bir gün dağlarda eski günlerde olduğu gibi disk atma oyunu oynamaya karar vermişler. Ama eski günlerin hatırına oynanan bu oyun, mutluluklarının sonunu getirmiş. Apollon’un, Hyacinthus’a attığı disk Hyacinth'in başına çarpmış ve orada ölmüş. Apollon, yere yığılan Hyacinth’i, kolları arasına alırken Hyacinthus’un başından akan kanlarla, Apollon’un gözünden akan yaşlar toprakta buluşmuş ve ters lale açmış.</p>

<p>Hristiyanlık dini açısından kutsal konumda olan Ters Lale, anlatılanlara göre Hz. İsa çarmıha gerilirken, Hz. Meryem’in toprağa dökülen gözyaşlarının döküldüğü yerde açmıştır. Bir başka söylentiye göre de Hazreti İsa çarmıha götürülürken yerde ve gökte yaratılan ne varsa ağlamış. Bu ana şahitlik eden ağaçlarda bitkilerde gözyaşı dökmüş. Hazreti İsa can verdiği sırada boynunu büken lale, o günden bu yana bu hüznü taşımaya devam etmiş.</p>

<p>Hz. Muhammed’in ‘Allah’ım, ben onları seviyorum. Sende onları sevenleri sev’ diye dua ettiği torunları, Hz. Ali’nin evlatları, Hz. Fatıma’nın göz nurları, Ehl-i Beyt’in nazlı çiçeklerinin şehit edildiği yerdir Kerbela. Fırat’ın sularından mahrum bırakılan Hz. Hasan’ın, Hz. Hüseyin’in kanlarının topraklara aktığı yerdir Kerbela. İslam dini anlatılarına göre susuz bırakılan, aç bırakılan Hz. Hüseyin ve Hz. Hasan’ın can verdiği topraklarda açan bir çiçektir ters lale. Şehit edilen peygamber torunlarının acısıyla boynunu bükmüştür lale. Kerbala’da o kadar kan akmıştır ki, kırmızı rengini o kanlı topraklardan aldığı söylenir.</p>

<p>Ters Lale, Firdevsi’nin İran efsanelerini anlattığı meşhur Şehname’sinde de geçer. İran edebiyatının en büyük eserlerinden biri olarak kabul edilen Şehname’de İmparator Çiçeği olarak bahsedilen bu çiçek efsaneye göre İzzüddin Keykâvus oğlu Siyavuş’un, kıskançlık ve fitne yüzünden iftiraya uğrar. Masumiyetini kanıtlamak için atıyla ateş içinde yürüyen Siyavuş, masumiyetine rağmen Kral Efrasiyab tarafından öldürtülür. Haksız yere öldürülen Siyavuş’un masumiyetini göstermek için “per-i Siyâvuşân” veya “hûn-i Siyâvuşân” adlı kırmızı ters laleler açmaya başlar.</p>

<p>Aşk, acı ve inanç | Ters Lale neden boynunu büktü?</p>