Merhaba sevgili BUSABAH gazetesi okurları, geçen hafta yayınlamış olduğum yazım hakkında oldukça olumlu geri dönüşler aldım. Beni çok mutlu ettiniz, ilginize çok teşekkür ederim.
Evet, geçen hafta da konuştuğumuz gibi amacımız sağlıklı bir hayat yolunda doğru adımlar atmak. Bu hafta bu adımların en önemlilerinden biri olan “Doğru Yemek Pişirme Teknikleri”ni konuşacağız. Öncelikle yemekleri doğru pişirmek ve doğru tüketmek bize neler kazandırır? Yemeklerin kalitesi ve lezzeti artar, yemeğin içerisindeki faydalı besin öğelerinden maksimum fayda sağlanır, sindirim kolaylaşır, zararlı mikroorganizmalar yok olur ve tabi ki en önemlisi daha düşük kalorilerle kilo kontrolü sağlanabilir.
Peki, hatalı uygulamalar bize neler kaybettirir? Besinlerin yararlıyken zararlı hale gelmesine, besin değerlerindeki kayıplara, dolayısıyla ekonomik kayıplara hatta besinin kanserojenitesini arttırmaya bile yol açabilir. Örneğin; etlerin ızgara ve kızartma şeklinde pişirilmesi üzerinde kanserojen maddelerin oluşmasına neden olmaktadır. Ancak mangaldan vazgeçemiyorsak en azından tüketim sıklığını azaltmak ve pişirme sırasında et ile mangal arasında 15 cm mesafe olmasına dikkat etmek bir nebze olsun önlem sayılabilir.
Kızartma işlemi ciddi anlamda besin kayıplarına neden olmaktadır. Özellikle kızartma sırasında oluşan “akrilamid” adı verilen madde, kanserojen özelliktedir ve ne yazık ki çokça tüketilen patates cipslerde yoğun miktarda bulunmaktadır. Aynı zamanda kızartılan besin maddesi yağ çekeceğinden ötürü obezite, damar sertliği, damar tıkanıklığı ve iltihabi hastalıklara davetiye çıkarmaktadır. Bütün bunlar vücudumuzda kısa vadede ciddi sağlık sorunlara neden olabilir.
Şimdi asıl konumuza gelelim. Bakalım sağlıklı yemekler nasıl pişiyormuş:
· Bu konuda atılacak ilk adım DOĞRU yağ seçimidir. Bu noktada önerim yemeklerin SAF zeytinyağı veya HAS tereyağı ile pişirilmesidir. Bakın bu saf ve has yağlardan kastım market yağları değil (güvenilir birkaç marka dışında), köylerimizde yapılan sağlıklı yağlardır. MARGARİN YOK!
· Sebzelerin kızartma yerine haşlama, buğulama veya fırınlama yöntemleriyle pişirilmesi uygulanacak en sağlıklı yöntemlerdir. Özellikle haşlama sularının dökülmemesi, bunlarla çorba yapılması besin öğesi kaybını (C, B vitaminleri, folik asit.. vs) en aza indirecektir.
· Etler pişirilirken ekstra yağ kullanmaya gerek yoktur. Çünkü etin içerisinde pişmesine olanak sağlayacak yağ ve su mevcuttur. En sağlıklı pişirme yöntemi kapağı kapalı bir şekilde kısığa yakın bir ateşte pişirmektir.
· Besinler fırınlanırken kesinlikle alüminyum tepsiler ve folyolar kullanılmamalıdır. Yağlı kağıt veya fırın poşetleri kullanmak en sağlıklı yöntemdir.
· Yumurta haşlanırken 12 dakikadan fazla pişirilmemesine dikkat edilmelidir. Eğer yumurtanın etrafında yeşil gri bir halka (demir sülfür halkası) oluşmuşsa içerisindeki besin öğelerinin birçoğu kaybolmuş (özellikle demir) ve anne sütünden sonra en kaliteli protein içeriğine sahip olan yumurta yararlılığını kaybetmiş demektir.
· Makarna ve diğer tahıl ürünleri pişirilirken haşlama suyunun dökülmesi özellikle B grubu vitaminlerinin kaybına neden olmaktadır. Aynı şekilde bu sular da çorba yapılarak değerlendirilebilir.
· Baharat kullanımı oldukça önemlidir. Çünkü baharatların bayat olup olmadığını anlamak güçtür ve “aflatoksin” dediğimiz zehirli küf maddelerini oluşturma riski yüksektir. O nedenle baharatlar güvenilen aktarlardan veya güvenilir markalardan alınmalıdır.
Bu sıralanan bütün maddeleri sadece yemek pişirirken değil, dışarıda lokantalarda yemek seçimlerinizde de göz önünde bulundurmanızı rica ediyorum. Sorularınız için @dytelifsavass instagram hesabımdan bana ulaşabilirsiniz.
Sağlıcakla kalın..